Aile Hukuku ve Boşanma

6284 Sayılı Kanun Kapsamında Koruma Kararı Nasıl Alınır?

Av. Berat Özkan 5 dk okuma

Aile içi şiddette koruma kararı için nereye başvurulur? Uzaklaştırma ve diğer tedbirler, delil aranmaması, tedbir süresi, kolluk kararı ve itiraz.

Kısaca

  • 6284 sayılı Kanun, şiddete uğrayan veya şiddete uğrama tehlikesi bulunan kadınları, çocukları, aile bireylerini ve tek taraflı ısrarlı takibin mağdurlarını korur.
  • Başvuru kolluk, Cumhuriyet başsavcılığı, aile mahkemesi, valilik/kaymakamlık veya şiddet önleme ve izleme merkezlerine yapılabilir.
  • Tedbir kararı için şiddetin ispatı amacıyla delil veya belge aranmaz.
  • Hâkim uzaklaştırma, yaklaşmama, iletişim yasağı, silah teslimi, geçici velayet ve tedbir nafakası gibi önleyici tedbirlere karar verebilir.
  • Tedbirler ilk defasında en çok altı ay için verilir; gerektiğinde uzatılabilir.

Aile içi şiddet, fiziksel bir saldırıyla sınırlı değildir; tehdit, ısrarlı takip, ekonomik baskı ve psikolojik şiddet de kişinin güvenliğini ve huzurunu ciddi biçimde tehlikeye sokar. Bu tür durumlarda mağdurun bir boşanma davasının sonuçlanmasını beklemesi mümkün değildir. 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun, şiddete uğrayan veya uğrama tehlikesi bulunan kişilerin hızla korunmasını sağlar. Bu yazıda koruma kararının nasıl alındığını ve hangi tedbirlerin istenebileceğini açıklıyoruz.

Kanun Kimleri Korur?

6284 sayılı Kanun’un koruma kapsamında şu kişiler yer alır:

  • Şiddete uğrayan veya şiddete uğrama tehlikesi bulunan kadınlar,
  • Çocuklar,
  • Aile bireyleri,
  • Tek taraflı ısrarlı takibin mağdurları.

Koruma için evlilik şartı aranmaz. Evli eşler, boşanmış eşler, nişanlılar, birlikte yaşayan kişiler ve aynı haneyi paylaşan aile bireyleri koruma talep edebilir. Kanundaki şiddet tanımı geniş tutulmuştur; fiziksel, cinsel, psikolojik ve ekonomik şiddet ile bunlara yönelik tehdit ve baskılar kapsamdadır.

Nereye Başvurulur?

Koruma talebi için şu makamlara başvurulabilir:

Makam Açıklama
Kolluk (polis, jandarma) En hızlı erişilebilen başvuru yeri; acil durumlarda tedbir alabilir
Cumhuriyet başsavcılığı Talebi aile mahkemesine iletir
Aile mahkemesi Doğrudan dilekçeyle başvuru
Valilik / kaymakamlık Koruyucu tedbirler için mülki amire başvuru
Şiddet Önleme ve İzleme Merkezleri (ŞÖNİM) Destek ve yönlendirme

Başvuru sözlü veya yazılı yapılabilir. Acil durumlarda kolluğa ulaşmak için acil çağrı hatları da kullanılabilir.

Delil Aranmaz

6284 sayılı Kanun m. 8’e göre tedbir kararı verilmesi için şiddetin ispatı amacıyla delil veya belge aranmaz. Bu kural, mağdurun korunmasının gecikmemesi için büyük önem taşır. Kişinin beyanı ve durumun değerlendirilmesi tedbir kararı için yeterli olabilir. Ancak ileride açılacak boşanma veya ceza davaları bakımından darp raporu, mesajlar ve tanık gibi delillerin ayrıca toplanması önerilir.

Mülki Amirin Verebileceği Koruyucu Tedbirler

Kanun m. 3’e göre mülki amir (vali veya kaymakam) şu koruyucu tedbirlere karar verebilir:

  • Korunan kişiye ve yanındaki çocuklara uygun barınma yeri sağlanması,
  • Geçici maddi yardım yapılması,
  • Psikolojik, mesleki, hukuki ve sosyal rehberlik ve danışmanlık hizmeti verilmesi,
  • Hayati tehlikenin bulunması hâlinde geçici koruma altına alınması,
  • Çalışan kişinin çocukları için kreş imkânı sağlanması.

Hâkimin Verebileceği Önleyici Tedbirler

Kanun m. 5’e göre aile mahkemesi hâkimi, şiddet uygulayan veya uygulama tehlikesi bulunan kişi hakkında şu önleyici tedbirlere karar verebilir:

  • Şiddet mağduruna yönelik tehdit, hakaret, aşağılama veya küçük düşürmeye yönelik söz ve davranışlarda bulunmaması,
  • Müşterek konuttan veya bulunduğu yerden derhâl uzaklaştırılması ve müşterek konutun korunan kişiye tahsis edilmesi,
  • Korunan kişilere, bu kişilerin bulunduğu konuta, okula ve iş yerine yaklaşmaması,
  • Çocuklarla ilgili daha önce verilmiş bir kişisel ilişki kararı varsa, kişisel ilişkinin refakatçi eşliğinde yapılması, kişisel ilişkinin sınırlanması ya da tamamen kaldırılması,
  • Korunan kişinin yakınlarına, tanıklarına ve çocuklarına yaklaşmaması,
  • Korunan kişinin şahsi eşyalarına ve ev eşyalarına zarar vermemesi,
  • Korunan kişiyi iletişim araçlarıyla rahatsız etmemesi,
  • Bulundurulması veya taşınmasına kanunen izin verilen silahı kolluğa teslim etmesi,
  • Korunan kişilerin bulunduğu yerlerde alkol veya bağımlılık yapıcı madde kullanmaması,
  • Bağımlılığı varsa sağlık kuruluşunda muayene ve tedavi olması.

Hâkim ayrıca talep olması veya çocuğun yararı gerektirmesi hâlinde geçici velayet, tedbir nafakası ve kişisel ilişkinin düzenlenmesi gibi kararlar da verebilir.

Acil Durumlarda Kolluk Kararı

Gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde kolluk amiri, müşterek konuttan uzaklaştırma, yaklaşmama ve iletişim araçlarıyla rahatsız etmeme gibi bazı önleyici tedbirlere kendisi karar verebilir. Bu kararlar kanunda öngörülen süre içinde onaya sunulur. Böylece mağdur, mesai saatleri dışında da korunabilir.

Tedbir Süresi

Kanun m. 8’e göre tedbir kararları ilk defasında en çok altı ay için verilebilir. Şiddet tehlikesinin devam ettiğinin anlaşılması hâlinde, talep üzerine veya kendiliğinden tedbirin süresi uzatılabilir ya da yeni tedbirlere karar verilebilir.

Tedbir Kararına Uyulmazsa

Tedbir kararına aykırı davranan kişi hakkında Kanun m. 13 uyarınca zorlama hapsi uygulanır. Zorlama hapsi, ihlalin niteliğine göre günlerle ifade edilen sürelerde verilir ve tekrarı hâlinde süre artar. Bu konu hakkında uzaklaştırma kararının ihlali ve zorlama hapsi yazımıza bakabilirsiniz.

Başvuruda Neler Anlatılmalı?

Koruma kararı için delil aranmasa da başvurunun ayrıntılı yapılması, hâkimin uygun tedbirleri belirlemesini kolaylaştırır. Başvuruda şu hususların anlatılması önerilir:

  • Şiddetin türü ve son olayın tarihi, yeri ve şekli,
  • Daha önce yaşanan benzer olaylar,
  • Tehdit içeren sözler veya mesajlar,
  • Şiddet uygulayanın silah bulundurup bulundurmadığı,
  • Çocukların şiddete maruz kalıp kalmadığı veya tanık olup olmadığı,
  • Şiddet uygulayanın alkol veya madde kullanımı,
  • Korunan kişinin çalıştığı yer, çocukların okulu gibi yaklaşma yasağı kapsamına alınması gereken yerler,
  • Barınma, maddi destek veya kreş ihtiyacı.

Bu bilgiler, tedbirin kapsamının somut riske göre belirlenmesini sağlar. Örneğin yaklaşmama tedbirinin konutun yanında iş yeri ve okulu da kapsaması, mağdurun günlük hayatında korunmasını güçlendirir.

Boşanma Davası ile İlişkisi

Koruma kararı boşanma davasından bağımsızdır; ancak boşanma sürecinde önemli rol oynar:

  • Şiddet olayları boşanma davasında ağır kusur olarak değerlendirilebilir.
  • Koruma kararı, olayın ciddiyetini gösteren bir belge olarak dosyaya sunulabilir.
  • Boşanma davası sırasında da 6284 sayılı Kanun kapsamında tedbir talep edilebilir.

Şiddet nedeniyle boşanma hakkında onur kırıcı davranış nedeniyle boşanma yazımıza, dava sırasındaki geçici önlemler için boşanma davasında geçici önlemler yazımıza bakabilirsiniz.

Tedbir Kararına İtiraz

Hakkında tedbir kararı verilen kişi veya talebi reddedilen başvurucu, karara karşı kanunda öngörülen süre içinde itiraz edebilir. İtiraz tedbirin uygulanmasını kendiliğinden durdurmaz. İtiraz dilekçesinde tedbirin neden haksız veya ölçüsüz olduğu somut olarak açıklanmalıdır.

Sonuç

6284 sayılı Kanun, şiddete uğrayan veya şiddet tehlikesi altında bulunan kişilerin delil aranmaksızın ve hızla korunmasını sağlayan etkili bir araçtır. Güvenlik tehlikesi varsa beklemeden kolluğa veya aile mahkemesine başvurulmalıdır. Aile hukuku alanında koruma kararı ve buna bağlı boşanma süreci için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Koruma kararı için boşanma davası açmak gerekir mi?

Hayır. 6284 sayılı Kanun kapsamındaki tedbirler boşanma davasından bağımsızdır. Evli, boşanmış, nişanlı veya birlikte yaşayan kişiler ya da ısrarlı takibe maruz kalanlar dava açmadan da tedbir talep edebilir.

Koruma kararı ne kadar sürede verilir?

Kanun tedbir taleplerinin gecikmeksizin değerlendirilmesini öngörür. Uygulamada başvurular çoğu zaman aynı gün değerlendirilir. Gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde kolluk amiri de bazı önleyici tedbirlere karar verebilir.

Koruma kararına itiraz edilebilir mi?

Evet. Tedbir kararına karşı tebliğ veya öğrenmeden itibaren kanunda öngörülen süre içinde itiraz edilebilir. İtiraz, tedbirin uygulanmasını kendiliğinden durdurmaz.

Dayanak mevzuat

  • 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun m. 3-5 (koruyucu ve önleyici tedbirler)
  • 6284 sayılı Kanun m. 8 (tedbir kararlarının verilmesi ve süresi)
  • 6284 sayılı Kanun m. 13 (tedbir kararlarına uyulmaması)
  • Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanunun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik
Yasal uyarı: Bu makale yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Mevzuat ve yargı kararları zaman içinde değişebilir; her somut olayın kendine özgü koşulları bulunduğundan durumunuza özgü değerlendirme için bir avukata danışmanız önerilir.
Av. Berat Özkan

Av. Berat Özkan

İstanbul Barosu · Şişli, İstanbul

Aile, ceza, iş, icra, gayrimenkul, kira, ticaret, idare ve tüketici hukuku alanlarında bireysel ve kurumsal müvekkillere danışmanlık ve dava takibi hizmeti vermektedir.

Hakkında

Aile Hukuku ve Boşanma konusunda destek mi gerekiyor?

Durumunuzu anlatın, size en geç 24 saat içinde dönüş yapalım. Görüşme büroda veya online yapılabilir; paylaştığınız bilgiler gizli tutulur.

Okumaya Devam Edin

İlgili makaleler